wersja mobilna
Online: 687 Poniedziałek, 2017.07.24

Biznes

W europejskim gigalaserze XFEL uruchomiono polskie urządzenia

środa, 20 lutego 2013 11:40

Laser na swobodnych elektronach XFEL od 2009 r. buduje pod Hamburgiem grupa naukowców z 12 europejskich państw, w tym z Polski. Kilka dni temu uruchomiona została linia kriogeniczna XATL1. Została ona wykonana przez Politechnikę Wrocławską i polską firmę Kriosystem w ramach Wrocławskiego Parku Technologicznego. Uruchomiono także dwa polskie kriostaty wykonane przez Kriosystem przy współpracy z firmą KATES z Olsztyna.

Dzięki urządzeniom zbudowanym w Polsce będzie można prowadzić badania w temperaturach bliskich zeru absolutnemu. Jak powiedział dyrektor generalny Konsorcjum European XFEL, prof. Massimo Altarelli - Z chwilą uruchomienia lasera XFEL będzie on jedynym na świecie o tak unikalnych możliwościach. Polska jako pierwszy z ośmiu udziałowców European XFEL z powodzeniem ukończyła niektóre z kluczowych zadań, m.in. linię kriogeniczną do transportu ciekłego helu w stanie nadkrytycznym oraz dwa kriostaty niezbędną do testowania kluczowych elementów akceleratora.

Laser XFEL - wizualizacja przyspieszania - fot. xfel.euUruchomiona w czwartek 14 lutego 2013 r. polska linia kriogeniczna XATL1 to instalacja o długości 160 m, umieszczona na moście o wysokości 8 m. Płynąć będzie w niej ciekły hel schłodzony do temperatury -271°C. Hel w tym stanie jest niezbędny do przeprowadzenia testów pewnych kluczowych elementów lasera XFEL.

Dwa polskie kriostaty to urządzenia w kształcie walca o średnicy 1 m, wysokości 4,5 m oraz wadze 5 ton. Służą do badań nadprzewodzących rezonatorów XFEL. Kriostat ma przebadać aż 800 takich elementów w temperaturach bliskich zera bezwzględnego.

Projekt gigalasera XFEL ma kosztować ok. 1,1 mld euro, z czego około 2,5% to wkład naszego kraju. Zakończenie budowy wszystkich obiektów i rozpoczęcie badań ma nastąpić w 2015 r. Dzięki laserowi XFEL naukowcy będą mogli np. obrazować szczegółową strukturę wirusów, co pomóc ma w opracowaniu przyszłych lekarstw, wnikać w molekularne mechanizmy funkcjonowania komórek czy filmować przebieg reakcji chemicznych, np. proces formowania się lub zrywania wiązania chemicznego. Urządzenie umożliwi też modyfikacje istniejących materiałów i opracowanie zupełnie nowych.

Narodowe Centrum Badań Jądrowych, będące koordynatorem polskich instytucji działających w XFEL, planuje budowę podobnego lasera w Świerku.

źródło: naukawpolsce.pap.pl

 

World News 24h

poniedziałek, 24 lipca 2017 20:03

Intel further solidifies its strong connection with Israel with the announcement that it will open a new chip manufacturing plant in Kiryat Gat. This follows Intel’s acquisition of Israeli company Mobileye in the spring for $15 billion, an outstanding takeover premium. Intel’s takeover of the maker of chips for cameras and driver-assistance technology set the stage for the opening of the new plant which will make delivery of chips more convenient. Production at the new plant is expected to begin by 2018.

więcej na: www.jewishpress.com