wersja mobilna
Online: 568 Piątek, 2016.09.30

Raporty

Laboratoryjna aparatura pomiarowa - Polscy dostawcy

wtorek, 11 maja 2010 11:23

Aparatura pomiarowa zawsze była, jest i będzie oczkiem w głowie elektroników. Zainteresowanie aparaturą jest dla inżynierów tym samym, czym dla medycyny nowe lekarstwa i urządzenia diagnostyczne, gdyż bez przyrządów w zasadzie nic dzisiaj się nie da zrobić. Aparatura pomiarowa stanowi zmysły elektroników i jest narzędziem do twórczej pracy. Aparatura laboratoryjna to z kolei awangarda miernictwa, obiekt zainteresowań każdego elektronika, który chce znać, jakie są możliwości obserwacji sygnałów elektrycznych.

Spis treści » Skąd bierze się rozwój?
» Czynniki przeszkadzające
» Zmiany od strony technicznej
» Struktura rynku
» Dystrybucja
» Rynek
» Sprzedaż od strony ofert
» Dostawcy aparatury laboratoryjnej
» Ankiety i tabele
» Pokaż wszystko

Powszechne zainteresowanie rynkiem przyrządów pomiarowych pogłębia fakt, że ich sprzedaż potrafi dużo powiedzieć na temat najbliższej przyszłości w biznesie elektronicznym. Nowe inwestycje i projekty w większości wiążą się z zakupami, jednak o ile materiały i podzespoły potrzebne są na etapie produkcji, o tyle przyrządy znacznie wcześniej, już w fazie projektu.

Obserwacja zjawisk na rynku aparatury daje zatem możliwości prognozowania koniunktury na rynku w najbliższym okresie. Jest to ważne szczególnie teraz, gdy rynek zaczyna się rozpędzać, ale wiele firm czeka z inwestycjami, bo nie jest pewna, czy ożywienie ma trwały, czy sezonowy charakter. Dlatego powracamy w ramach raportu do omawiania aparatury pomiarowej, analizując zjawiska i trendy na tym bardzo interesującym obszarze rynku.

Skąd bierze się rozwój?

Rys. 1. Zestawienie obrazujące, które typy przyrządów pomiarowych cieszą się największym zainteresowaniem klientów

Jednym z najważniejszych czynników prorozwojowych dla rynku aparatury pomiarowej z wyższych półek są dotacje Unii Europejskiej. Dostępnych jest szereg programów, których celem jest poprawa wzrostu konkurencyjności na rynku postrzegana między innymi jako inwestycje w nowe technologie. Wiele krajowych firm skutecznie korzysta z nich po to, aby kupić nowe maszyny i sprzęt, uruchomić nową działalność lub rozbudować wybrane działy.

Z pewnością aparatura pomiarowa staje się w wielu miejscach elementem takich działań prorozwojowych. Koszt wysokiej jakości przyrządów jest spory, dlatego możliwość uzyskania dotacji na sporą część inwestycji nierzadko bywa przesądzająca. Kolejnym ważnym czynnikiem rozwijającym rynek są nowe wymagania prawne co do szeroko rozumianej jakości produktów elektronicznych, ich bezpieczeństwa użytkowania, oraz ogólny wzrost wymagań technicznych wynikający z rosnącej liczby urządzeń elektronicznych w otoczeniu.

Skoro elektronika staje się podstawą medycyny, transportu i od dawna jest bazą dla komunikacji, to w miarę upływu lat muszą powstawać standardy i regulacje precyzujące, jakie parametry muszą być spełnione. Aparatura pomiarowa jest oczywiście niezbędnym testerem we wszystkich tych działaniach. Najbardziej widoczne jest to w produktach dla telekomunikacji bezprzewodowej, gdzie szybki rozwój rynku i co chwila pojawiające się nowe technologie nakręcają sprzedaż.

Kolejny pozytywny trend to presja na jakość. Skoro od kilku lat stała się ona głównym orężem i czynnikiem wyróżniającym krajowe firmy elektroniczne, to jasne jest, że w konsekwencji oznacza to prowadzenie w firmach większej liczby badań i testów. Poprzez wysoką jakość produkcji firmy OEM minimalizują także koszty serwisu. Przy niewielkich marżach, szerokim froncie sprzedaży na wielu rynkach i ograniczonych zasobach kadrowych nawet drobne wahania w jakości produkcji potrafią obciążyć negatywnie bilans projektu.

Wysoka jakość stała się dzisiaj mantrą powtarzaną przez ogromną większość firm elektronicznych, niemniej w wielu momentach za słowami kryją się zakładowe systemy jakości, audyty, szkolenia pracowników. Takie rzetelnie podejście wymusza przede wszystkim coraz większa konkurencja, sprawiając, że coraz więcej firm dostrzega potrzebę użycia sprzętu pomiarowego wysokiej klasy.

Tabela 1. Przegląd ogólny oferty krajowych dostawców laboratoryjnej aparatury pomiarowej

W niewielkim stopniu za strumień sprzedaży odpowiada też wymiana starszej aparatury na bardziej współczesną. Mamy w tym obszarze trochę zaniedbań z dawnych lat i z początku przemian gospodarczych. Niestety podobnie jak w wielu innych dziedzinach techniki, tutaj też w miarę upływu czasu czas eksploatacji się skraca. O ile kiedyś kupno nowoczesnego przyrządu załatwiało potrzeby pomiarowe na lata, dzisiaj konieczne są okresowe modernizacje, a wymiana oprogramowania jest codziennością.

Rynek aparatury pomiarowej rośnie wraz z kolejnymi inwestycjami krajowymi i zagranicznymi, na przykład ze strony producentów AGD, krajowe firmy telekomunikacyjne inwestują w nowe technologie związane z komunikacją bezprzewodową (LTE, WiMAX), naziemną telewizję cyfrową DVB-T, co tworzy przestrzeń do sprzedaży najbardziej zaawansowanego sprzętu.

Czynniki przeszkadzające

Po stronie zjawisk negatywnych rynku aparatury pomiarowej na pewno wymienić trzeba wpływ tanich producentów chińskich na relacje biznesowe. Firmy dalekowschodnie osiągnęły potencjał pozwalający na produkcję przyrządów laboratoryjnych średniej klasy, które wprawdzie nie osiągają zaawansowania technologicznego liderów rynku, ale skutecznie rozpychają się w segmencie środkowym.

Import przyrządów średniej klasy zmienia ten biznes, bo nie pozwala skutecznie zarabiać markowym producentom, miernikach poprzedniej generacji, cały czas atrakcyjnych od strony technicznej. Szczególnie silny wpływ na rynek producentów chińskich widać w sprzęcie pomiarowym przeznaczonym do współpracy z komputerami, a więc tym wykonanym w postaci kart lub modułów dołączanych przez USB.

Zapewne dlatego, że są to w większości produkty o typowej funkcjonalności. Drugim negatywnym trendem jest spowolnienie gospodarcze. Nawet jeśli w naszym kraju nie było ono tak dokuczliwe, jak w innych państwach europejskich, to jednak wiązało się z cięciami funduszy lub przesuwaniem zakupów w czasie przez uczelnie i jednostki budżetowe, które są jednym z najbardziej znaczących odbiorców tych produktów.

Rys. 2. Branże, które są największymi odbiorcami profesjonalnych przyrządów pomiarowych w Polsce w ujęciu wartościowym

Musiało się to odbić na wynikach producentów i dystrybutorów zajmujących się „pomiarówką”. Ale w aspekcie długofalowym, jeśli uśrednimy wahania koniunktury, zakupy ze strony jednostek publicznych będą dalej sprzyjały popytowi. Laboratoria, coraz większa liczba firm aktywnych w elektronice może na jakiś czas ograniczyć zakupy, ale nie na zawsze. To samo można powiedzieć o wahających się kursach walut, które wprowadziły niepewność do biznesu, ale na szczęście nietrwale.

Patrząc na rynek krótkoterminowo, ubiegłoroczny wzrost cen euro i dolara w stosunku do złotówki też może być postrzegany jako czynnik przeszkadzający rozwojowi rynku. W dłuższej perspektywie, nawet już w tym roku, kursy systematyczne spadają, przez co na rynek stopniowo wraca optymizm. Nie ma też strachu o to, że wywindowane niebotyczne kursy walut, przy silnej konkurencji, doprowadzą do wyzerowania marż i wojny pomiędzy dostawcami.

Zmiany od strony technicznej

Od około 10 lat to, co dzieje się nowego we właściwościach technicznych aparatury laboratoryjnej, sprowadza się w zasadzie do rozwoju oprogramowania. Moment ten nastąpił, gdy producentom udało się wypracować jednorodną od strony funkcyjnej platformę sprzętową dla wielu mierników, zawierającą wejściowy układ kondycjonowania danych, przetworniki ADC i DAC i sterujący komputer PC wyposażony w pamięć, ekran LCD i system operacyjnych, taki jak Linux lub Windows.

O tym, do jakiego zadania pomiarowego platforma zostanie wykorzystana, decyduje oprogramowanie i w naturalny sposób przemysł poszedł tą drogą rozwoju, zapewniającą z pewnością wielkie możliwości. Oparcie funkcji pomiarowych po stronie oprogramowania było jedynym wyjściem, aby móc analizować złożone modulacje, tworzyć zobrazowania, czy też budować automatyczne systemy realizujące cykl pomiarów za naciśnięciem jednego guzika.

Zmiana funkcji pomiarowych poprzez wgranie innej wersji oprogramowania dała szansę bardzo szybkiego reagowania na potrzeby rynku bez konieczności inwestowania w rozwój i rozbudowę platformy sprzętowej, którą od razu tworzy się tak, aby jej funkcjonalność starczyła na długo. W porównaniu do ceny nowoczesnego oscyloskopu, cena wewnętrznego komputera wraz z peryferiami nie jest też ponadto aż tak duża, a na pewno już nie przesądza o cenie miernika.

Rys. 3. Najbardziej rozpoznawalni dostawcy profesjonalnej aparatury pomiarowej w Polsce

Ubocznym skutkiem tej uniwersalności aparatury jest pogłębiające się przenikanie funkcji pomiarowych, zacierające tradycyjny podział przyrządów na oscyloskopy, analizatory, generatory itd. Oscyloskop może dzisiaj mieć opcję analizy widma, analizator funkcję rejestratora, dlatego trudno jest dzisiaj precyzować, jaką funkcjonalność pomiarową powinno się uznać za normę, a jaką za rozszerzenie.

W wielu momentach doszliśmy już praktycznie do tego, że możliwości pomiarowe mogą być definiowane przez użytkownika, który kupuje wersję z podstawowymi funkcjami, a następnie wpisując kupione u producenta kody, odblokowuje to, co mu jest potrzebne. Jesteśmy więc chyba o krok od tego, aby aparatura pomiarowa była dopasowana dokładnie pod potrzeby klienta. Wiele nowości technologicznych, jakie pojawiają się obecnie w aparaturze pomiarowej, ma w sumie niewiele wspólnego z miernictwem.

Duży wyświetlacz, ekran dotykowy, krótki czas uruchamiania wynikający z pracy na platformie windowsowej, pojemna pamięć, to z pewnością atuty, tyle że komputera sterującego miernikiem. To samo dotyczy szybkości odświeżania ekranu, krótkiego czasu martwego, które są pochodną rosnącej wydajności procesorów przetwarzających sygnał cyfrowy. Wiele innych nowinek daje się zaklasyfikować jako funkcjonalność oprogramowania.

Maski do testowania sygnału, dekodowanie protokołów, a nawet tabelaryczne zestawienia danych, mogą być tutaj przykładem, że współczesne miernictwo dawno już osiągnęło stan, w którym celem jest pomiar i obecnie liczy się forma prezentacji, analiza strumieni danych oraz pomoc w wykrywaniu tego, co zwykle inżynier nie zauważa. Współczesny przyrząd staje się tym samym inteligentnym wsparciem inżynierskim, daleko bardziej rozbudowanym poza to, aby tylko coś zmierzyć.

Ten nieuchronny proces konwergencji w aparaturze może spowodować też niewielkie przetasowania po stronie mierników wykonanych w postaci kart i modułów pomiarowych. Jak na razie na rynku są tradycyjne przyrządy w obudowie mieszczącej wszystko oraz pojedyncze elementy kierowane głównie do potrzeb systemów pomiarowych. Trzecia pośrednia grupa zawiera przyrządy, które zawierają wszystko oprócz komputera i wyświetlacza. Tę funkcję realizuje biurkowy pecet lub laptop połączony najczęściej przez USB.

Rys. 4. Najbardziej rozpoznawalne w kraju światowe marki w zakresie sprzętu pomiarowego

Trudno prognozować, czy taka nadmiarowa struktura się utrzyma w przyszłości lub który segment będzie szybciej rozwijać się od pozostałych. Na razie widać, że producenci tradycyjnych wersji mierników rozbudowują ich funkcjonalność w kierunku pomiarów automatycznych, realizacji schematów i zadań pomiarowych, których wynikiem jest jednoznaczna ocena, np. dobry–zły, produkowanych elementów lub badanych urządzeń.

Z kolei producenci aparatury modułowej ścigają się, aby poprawić szybkość akwizycji sygnału ograniczaną przez interfejs komunikacyjny tworzący wąskie gardło dla transmisji sygnału z przetwornika ADC. Tu sytuację może zmienić pojawienie się na rynku USB 3.0, który może zapewnić tym urządzeniom nową jakość pomiarową.

Producenci komponentów do systemów pomiarowych inwestują natomiast głównie w wydajność i elastyczność pomiarową swoich rozwiązań bazujących na szybkich magistralach komunikacyjnych (PXI), wielobitowych przetwornikach w układach akwizycji. To dosyć bezpieczna przystań, ale chyba tradycyjna aparatura laboratoryjna wyposażona w funkcje pomiarów automatycznych i testowania zyskuje w tym wyścigu kilka punktów przewagi, bo jej możliwości mogą być największe.

Marek Synowiec

właściciel „UEI Urządzenia Elektroniczne Import”

  • Jakie są czynniki sprzyjające rozwojowi rynku profesjonalnej aparatury pomiarowej w Polsce?

Są trzy główne czynniki powodujące rozwój tego sektora rynku. Najważniejszym są zmiany w prawodawstwie. Na przykład przy wprowadzeniu nowej ustawy związanej z zabezpieczeniem środowiska następuje skok zapotrzebowania na profesjonalny sprzęt pomiarowy przez instytucje rządowe, a także firmy, na które ma wpływ zmiana prawa bezpośrednio lub pośrednio. Następnym czynnikiem o dużym znaczeniu jest zmiana wymagań i standardów technicznych. W Polsce, tak jak w innych krajach UE, obowiązują regulacje techniczne, które muszą być spełnione, aby dany produkt mógł być oferowany na rynku europejskim, czyli także w Polsce. Zmiana kryteriów powoduje konieczność posiadania do badań sprzętu pomiarowego z nowymi rozwiązaniami spełniającymi aktualne wymagania. Często realizuje się to dzięki modernizacji posiadanej już aparatury, jednak wiele zmian pociąga za sobą inwestycje w nowe mierniki. Oczywiście nie można zapomnieć o rozwoju gospodarczym i eksporcie. Mam tu na myśli wzrost gospodarczy, który powoduje zwiększenie zasobności firm i instytucji, które mogą pozwolić sobie na budowę lub doposażenie laboratorium oraz badania i pomiary związane z wprowadzeniem na rynek nowych urządzeń. Proszę pamiętać, że sprzęt pomiarowy pozwala także na szukanie najlepszych rozwiązań, zwiększając niezawodność produktu. Z podobnych powodów eksport poszerza polski rynek aparatury pomiarowej. Wielokrotnie zwracano się do mnie z prośbą o pomoc, bo odbiorca zagraniczny zażyczył sobie pomiarów według kryteriów i za pomocą aparatury traktowanej jako referencyjna na danym rynku.

  • W jaki sposób wymienione czynniki zwiększają popyt na profesjonalną aparaturę pomiarową?

Dwa pierwsze czynniki powodują skokowe zapotrzebowanie na urządzenia. Są to czynniki wymuszające zakup takiej aparatury. Oczywiście część firm odkłada niezbędne zakupy z przyczyn finansowych. Jednak wcześniej czy później takie zakupy realizuje. Natomiast rozwój gospodarczy wraz z eksportem powodują stabilizację rynku. Wiele firm produkcyjnych decyduje się na zakup aparatury, aby poprawić jakość swoich produktów. Trzeba mieć świadomość, że normy, jakie produkty muszą spełniać, są w rzeczywistości minimalnymi kryteriami jakościowymi. Dlatego też duże międzynarodowe firmy mają własne normy i wymagania, często znacznie ostrzejsze od tych obowiązujących w dyrektywach.

  • Jakie są najważniejsze cechy brane pod uwagę przy kupnie przyrządów pomiarowych?

Wszystko zależy, z jakich przyczyn nastąpiła decyzja o zakupie sprzętu pomiarowego. Jeśli z powodu nowego prawa lub wyższych wymagań technicznych, to podstawowym kryterium jest realizowanie odpowiednich parametrów. Jednak generalnie w Polsce klient nawet profesjonalnego sprzętu jest konserwatywny. Podstawą jest marka. Niestety przez takie podejście klienci pozbawiają się sprzętu z najnowszymi, często rewolucyjnymi rozwiązaniami i wielokrotnie niższą ceną. Takie stanowisko przedstawiają głównie instytucje otrzymujące dofinansowanie zewnętrzne, czyli głównie instytucje państwowe. Większą elastyczność wykazują prywatne firmy produkcyjne, gdzie rachunek ekonomiczny jest bardzo ważny także w dłuższym okresie.

  • Jakie nowości pojawiają się obecnie na rynku?

Ostatnimi laty wiele zapytań było o przyrządy przenośne umożliwiające badania poza laboratorium. Od kilku ostatnich lat coraz częściej pojawiają się rozwiązania spełniające te wymagania. Taka aparatura ważna jest także do pomiarów poligonowych m.in. dla wojska. Aparatura przenośna z własnym zasilaniem potrzebna jest także do sprawdzania urządzeń dużych, których transport do laboratorium sprawia poważne problemy lub do pomiarów instalacji w budynkach, które można wykonywać tylko na miejscu. Istotna jest też dalsza cyfryzacja urządzeń pomiarowych. Daje to dużo więcej możliwości. Aparatura jest mniejsza i bardziej mobilna. Modernizacje mogą być wykonywane przez klienta bez potrzeby odsyłania urządzeń do producenta. Dodatkową korzyścią jest także to, że taki sprzęt jest łatwiej kalibrowany i wymaga znacznie rzadszej kalibracji. Oszczędza to znacznie czas i zmniejsza koszty użytkowania aparatury. Dodatkowo warto zauważyć, że coraz więcej skomplikowanych badań można wykonać w czasie rzeczywistym, co daje bezpośredni obraz zjawiska.