Jak zmieniają się wymagania klientów w produkcji EMS?
Jeszcze kilka lat temu wielu klientów rozpoczynało rozmowę od pytania o cenę. Dziś cena nadal ma znaczenie, ale rzadko jest jedynym kryterium wyboru partnera. Znacznie ważniejsze stają się bezpieczeństwo dostaw, przewidywalność współpracy i kompetencje techniczne.
Klienci oczekują partnera, który przejmie odpowiedzialność za cały proces – od zakupu komponentów, poprzez montaż, testowanie i programowanie, aż po logistykę i dokumentację. Coraz częściej liczy się możliwość konsultacji projektu jeszcze przed rozpoczęciem produkcji, aby uniknąć problemów technologicznych i kosztownych zmian. Widzę również rosnące oczekiwania dotyczące jakości, identyfikowalności produkcji (traceability) oraz zgodności z wymaganiami branż regulowanych, szczególnie medycznej, przemysłowej czy obronnej. Sama technologia nie wystarcza. Klient szuka partnera, który potrafi połączyć kompetencje technologiczne z dobrą organizacją procesów.
Jak zmienia się podejście przedsiębiorstw do kooperacji?
Można zaobserwować wyraźny trend odchodzenia od budowania własnych mocy produkcyjnych na rzecz współpracy z wyspecjalizowanymi firmami EMS. Rozwój elektroniki jest dziś tak szybki, że utrzymywanie nowoczesnego parku maszynowego, zespołu technologów oraz kompetencji jakościowych staje się bardzo kosztowne. Dla wielu firm bardziej opłacalne jest skoncentrowanie się na projektowaniu produktu, rozwoju oprogramowania i sprzedaży, a produkcję powierzyć partnerowi. Zmieniła się również rola firmy EMS. Nie jest już tylko wykonawcą montażu, ale często uczestniczy w optymalizacji konstrukcji, wspiera zakupy komponentów i pomaga zarządzać ryzykiem związanym z łańcuchem dostaw. W praktyce staje się częścią zespołu klienta.
Jakie trendy są warte zauważenia?
Najbardziej widoczne są obecnie trzy kierunki. Po pierwsze, regionalizacja produkcji. Po doświadczeniach pandemii i problemach logistycznych wiele firm przenosi część produkcji bliżej swoich rynków zbytu. Europa ponownie zyskuje znaczenie jako miejsce produkcji elektroniki, szczególnie dla projektów wymagających wysokiej jakości i krótkiego czasu reakcji.
Po drugie, rosnące znaczenie odporności łańcucha dostaw. Klienci coraz częściej pytają nie tylko o cenę komponentów, ale również o alternatywne źródła dostaw, zarządzanie ryzykiem i dostępność materiałów w perspektywie wielu miesięcy.
Po trzecie, automatyzacja i cyfryzacja procesów. Coraz większą rolę odgrywają pełna identyfikowalność produkcji, analiza danych procesowych, systemy MES, AOI 3D, SPI 3D, automatyczne testowanie oraz integracja systemów ERP z produkcją.
Jednocześnie bardzo dynamicznie rozwijają się sektory związane z elektroniką dla medycyny, energetyki, automatyki przemysłowej, obronności oraz systemów wspierających sztuczną inteligencję.
Czego oczekują klienci? Jakie usługi są najbardziej poszukiwane?
Coraz rzadziej klient szuka wyłącznie montażu PCB. Najczęściej oczekuje kompleksowej usługi EMS. Obejmuje ona zakup komponentów, zarządzanie BOM-em, montaż SMT i THT, testowanie funkcjonalne, programowanie, montaż końcowy urządzeń (box build), logistykę oraz dokumentację jakościową. Coraz częściej pojawiają się również oczekiwania dotyczące wsparcia już na etapie projektu – analizy i optymalizacji kosztów czy konsultacji związanych z dostępnością materiałów. Właśnie kompetencje doradcze będą w najbliższych latach jednym z najważniejszych elementów przewagi konkurencyjnej firm EMS.