Nazwa D-Sub to skrót od D-Subminature, określającego system gniazd i wtyków o relatywnie niewielkich wymiarach i których charakterystyczną cechą jest kształt gniazda stykowego w kształcie przypominającym literę "D". Standard D-sub jest tutaj określeniem sposobu fizycznej budowy złącza, a nie przeznaczeń komunikacyjnych.
Poza tą cechą wspólną asortyment takich produktów jest bardzo szeroki i obejmuje kilkadziesiąt różnych typów i wykonań. W niniejszym artykule przybliżona zostanie oferta jednego z czołowych producentów takich złączy, szwajcarskiej firmy Deltron, dzięki czemu można zyskać lepsze rozeznanie, jakie w tym obszarze są możliwości wyboru.
Standardowe złącza D-Sub dostępne są w pięciu rozmiarach obudowy z których każdy może być typu standard, High Density lub w wersji kombinowanej Combination. Są też wersje z wbudowanym filtrem oraz rozwiązania hybrydowe. Standardowe złącza tego typu mają 9, 15, 25, 37, 50 lub 60 pinów oraz w wykonaniu zagęszczonym od 15 do 62 styków.
|
|
Podłączenie
Pierwotnie złącza te miały konstrukcję przeznaczoną do wlutowania na krawędzi płytki drukowanej, z czasem możliwości te znacznie się zwiększyły. Przykładem może być element z zaciskiem IDC pozwalający na podłączenie kabla wstążkowego. Inna ciekawa konstrukcja ma zacisk sprężynowy typu push- in pozwalający na montaż w wiązce kablowej poprzez wciśnięcie przewodu. Deltron oferuje też wersje przeznaczone do montażu techniką owijania przewodu zawierającą kołki (wire wrap). Takie elementy wykorzystuje się w rozwiązaniach, gdzie trzeba zapewnić wysoką odporność na wibracje.
Elementy przeznaczone do montażu na PCB poza klasycznymi rozwiązaniami do montażu ręcznego THT, a także wersją gdzie połączenie tworzy się poprzez lutowanie przewodu (tzw. solder cup) są dostępne jako tzw. press-fit, polegającego na wciśnięciu złącza w specjalnie przygotowane ciasne otwory na płytce. W ten sposób możliwe jest automatyczne montowanie elementu przy znakomitej odporności mechanicznej układu złącze-płytka. Oczywiście w tym zestawie nie może zabraknąć złączy do montażu SMT.
Wiele typów omawianych elementów jest dostępnych w wersji prostej i kątowej, są wersje uszczelnione z IP67-68, a także rozwiązania z wbudowanym do wewnątrz obudowy filtrem przeciwzakłóceniowym (o topologii C oraz Pi). Warto zauważyć, że te rozwiązania specjalne, czyli szczelne oraz z filtrem nie są ograniczone do jednego typu. Deltron zapewnia w każdej wymienionej wyżej grupie połączeniowej takie wersje specjalne, dzięki czemu konstruktor nie jest z góry skazany na szukanie kompromisu.
Konstrukcja mechaniczna
Złącza D-Sub różnią się także wykonaniem mechanicznym obudowy. Podstawowa wersja zawiera metalową obejmę w kształcie litery D obejmującą wykonany z tworzywa sztucznego zespół połączeniowy. Inne typy mają tę obudową znacznie bardziej rozbudowaną, tak aby było możliwe przykręcenie elementu połączeniowego do chassis obudowy, płytki drukowanej itp. Warto zauważyć, że złącza D-Sub są też popularne z uwagi na to, że pozwalają pewnie zamocować wtyczkę przed wypadnięciem poprzez przykręcenie jej do obudowy złącza za pomocą dwóch śrub po bokach.
W ofercie Deltronu obudowa złącza dostępna jest w kilku wykonaniach: jako solidna metalowa kształtka, korpus z tworzywa lub wersja pośrednia w której elementy przenoszące największe siły podczas montażu oraz podłączania i odłączania kabla są metalowe a reszta plastikowa.
Obudowy złączy D-Sub poza tym, że zwiększają parametry mechaniczne konstrukcji zapobiegają uszkodzeniom podczas montażu, np. zwarciu pinów podczas ich wciskania w płytkę.
|
|
Wersje HD
Poza standardowymi wersjami w których piny stykowe są umieszczone w rastrze 2,54 mm wersje HD mają styki bardziej upakowane. W tym przypadku raster wynosi 2,3 mm. Przy tych samych wymiarach mają więcej styków lub też są mniejsze dla określonej liczby końcówek. Funkcjonalnie złącza HD nie różnią się od wersji standardowych - dostępne opcje, sposoby montażu, wersje specjalne wyglądają identycznie.
Wersje hybrydowe
Wersje hybrydowe (combi) to elementy w których oprócz standardowych kontaktów sygnałowych o małej obciążalności (do 3 A) dostępne są piny silnoprądowe. Ich liczba zależy od wersji i typowo 2-4 piny dużej mocy przeznaczone do połączenia zasilania i urządzenia wykonawczego uzupełnia kilka- kilkanaście pinów sygnałowych, do czujników, sygnalizacji itp.
Złącza te przeznaczone są do aplikacji przemysłowych i ich zaletą jest to, że można za pomocą jednego elementu podłączyć wszystkie niezbędne sygnały. Sprzyja to zapewnieniu jakości. Drugą cechą złączy tego typu jest to że pozwalają one na rozdzielenie końcówek na dwie grupy tak, aby pomiędzy grupami był zwiększony odstęp izolacyjny.
Micros sp. j. W. Kędra i J. Lic
www.micros.com.pl
