Trzy czwarte wszystkich respondentów podało, że pracują często lub od czasu do czasu w trakcie urlopu wypoczynkowego, na ogół tylko sprawdzają pocztę elektroniczną (71%), nadrabiają zaległości w pracy, czytając dokumentację i literaturę (44%), po prostu pracują (35%) albo biorą udział w telekonferencjach (30%). Badanie przeprowadzone przez Accenture obejmowało wiele branż, ale pracoholików w branży elektronicznej jest wyraźnie więcej niż w innych.
Skoro elektronicy pracują więcej niż inni specjaliści, warto zastanowić się, jakie przyczyny kryją się za tym, że elektronicy ciągle pracują i jakie skutki niesie to ze sobą. 30% ankietowanych specjalistów z naszej branży stwierdziło, że ich największym źródłem stresu jest ilość pracy do wykonania, terminy i polityka firm. Podobne wyniki uzyskano w innych branżach, więc źródło pracoholizmu nie leży raczej w ilości obowiązków, presji zawodowej i stresie oraz swoistych wymaganiach firm.
W zakresie projektowania elektroniki wiele zadań realizowanych jest przez międzynarodowe zespoły komunikujące się przez Internet. Różne strefy czasowe wymuszają bycie w pracy poza standardowymi godzinami, bo inaczej nie da się zebrać wszystkich naraz. To samo dotyczy firm mających odziały na całym świecie, a więc większości dużych korporacji. Współpraca z firmami z Azji zmusza wielu Europejczyków do pracy w niedzielę wieczorem, bo dla tamtych to już poniedziałek.
Wielu specjalistów pracuje dzisiaj w domach i elastycznie dobiera sobie godziny pracy. Nierzadko oznacza to bycie w kontakcie i tym samym w pracy cały czas, na skutek zacierania się granic pomiędzy tym, co jest działalnością zawodową, a tym co nie jest. Możliwość szybkiego reagowania na problemy ma dla naszej branży o wiele ważniejszy wymiar niż to, że trzeba na chwilę włączyć komputer.
Na stałe bycie w pracy mają też wpływ nowe technologie. Smartfony i tablety pozwalają mieć stały dostęp do poczty, raportów i innych zasobów informatycznych firmy, w dowolnym miejscu i czasie, nic więc dziwnego, że wielu elektroników poza godzinami pracy odpisuje na e-maile, wydaje polecenia. 80% osób z tej grupy twierdzi, że dzięki temu pracuje wydajniej elastyczniej, zagospodarowując rezerwy czasowe, które zwykle marnowali, np. w poczekalni u dentysty. Wiele osób podgląda, co się dzieje w firmie podczas wakacji, twierdząc, że są dzięki temu spokojniejsi, wiedząc, że nic niepokojącego się nie dzieje w czasie, gdy ich nie ma.
Elektronicy uwielbiają też wyzwania i emocje wiążące się z pracą i nowymi projektami, które pochłaniają ich bez reszty. Zwykłe szukanie błędu w oprogramowaniu wielu osobom wydaje się ciekawszym zajęciem niż oglądanie telewizji, stąd przy takim podejściu wyjście poza 8 godzin pracy staje się prostą konsekwencją i formą umysłowej rozrywki. Coraz mniej czasu, jakie zespoły mają na realizację projektów, ogólna presja na to, aby zdążyć przed konkurencją, zaimplementować wszystkie nowości, zmuszają też do ciągłej aktywności.
Z badania Accenture wynika, że pracodawcy w ogromnej większości nie przymuszają specjalistów elektroników do pracy w czasie wolnym. Do bycia kreatywnym nie da się zmusić, tak samo jak nie da się w taki sposób wzbudzać zainteresowania i chęci. Stosują jedynie elastyczny system wynagradzania, premiujący dobre wyniki i liczą na to, że projektanci kochają na tyle swoją pracę i samą elektronikę, iż dadzą z siebie wszystko.
To chyba przynosi efekty, bo połowa ankietowanych jest zadowolona ze swojej pracy i nie postrzega czasu wolnego jako twierdzy. Z roku na rok takich osób jest coraz więcej. "Wybierz pracę, którą kochasz, a nie będziesz musiał pracować nawet przez jeden dzień w swoim życiu", wydaje się, że elektroników ta myśl Konfucjusza chroni przed pracoholizmem.
Robert Magdziak
