Polski wkład w budowę największego europejskiego lasera XFEL

Międzynarodowy projekt lasera na swobodnych elektronach XFEL (X-ray Free Elektron Laser) realizowany jest w Niemczech od 2009 r. Mówił o nim podczas wykładu inaugurującego rok akademicki na Politechnice Wrocławskiej prof. Massimo Altarelli, który zarządza projektem. Polski udział w powstaniu obiektu ma wartość 28,8 mln euro.

Posłuchaj
00:00

O polskim wkładzie w budowę największego europejskiego lasera XFEL, czyli opartego na swobodnych elektronach, pisaliśmy w serwisie elektronikab2b po raz pierwszy blisko rok temu. W projekcie uczestniczą trzy grupy naukowców z Polski. Odpowiadają oni za elementy o krytycznym znaczeniu dla całej instalacji.

We Wrocławskim Parku Technologicznym powstał ważący 5 ton kriostat. To zaawansowane technologicznie urządzenie kriogeniczne ma 4,5 metra wysokości i 1 metr średnicy. Służy do testowania nadprzewodzących rezonatorów napędzających laser XFEL. Inżynierowie z Wrocławia wykonali również linię kriogeniczną niezbędną do przeprowadzenia badań rezonatorów nadprzewodzących do przyspieszacza elektronów. Instalacją o długości 160 metrów, umieszczoną na moście o wysokości 8 metrów, płynąć będzie hel o temperaturze 2 Kelwinów, czyli minus 271°C.

W Narodowym Centrum Badań Jądrowych prowadzone są prace nad systemem sterowania akceleratora. Wykonywane jest też między innymi ponad 1,6 tys. specjalnych anten, ponad 800 dekoderów oraz ponad 100 absorberów mocy dla eliminacji szumów pola elektromagnetycznego wzbudzanego w rezonatorach lasera. Z kolei krakowska grupa specjalistów opracowała i przekazała do francuskiego ośrodka naukowego CEA Saclay niezbędne oprogramowanie badawcze.

- Należy podkreślić, że polski wkład, głównie rzeczowy - 28,8 miliona euro - w budowę jednej z wielkich infrastruktur badawczych oznacza, że Polska będzie współwłaścicielem nie tylko samego urządzenia, ale także całej wiedzy, która powstała w trakcie jego konstruowania. Powierzenie nam wykonania ważnych elementów lasera świadczy o ogromnym zaufaniu międzynarodowego środowiska do realizowanych w Polsce prac.

To bezcenne doświadczenie w zakresie budowy poszczególnych elementów, dostęp do unikalnego know-how, które daje możliwość nie tylko kształcenia polskich kadr czy wykorzystania potencjału naszego przemysłu ale przede wszystkim owocuje podniesieniem kompetencji i rangi Polski na arenie międzynarodowej. Mamy głęboką nadzieję, że wykorzystamy otwierające się przed nami szanse przy budowie POLFELa - polskiego lasera na swobodnych elektronach, który będzie ważnym uzupełniającym narzędziem dla budowanego już XFELa. Czekamy na decyzję o dofinansowaniu krajowego projektu - mówił prof. Grzegorz Wrochna, dyrektor NCBJ.

źródło: naukawpolsce.pap.pl

Powiązane treści
Laser European XFEL rozpoczął pracę
Polska część lasera XFEL prawie gotowa
Technologia LDS w produkcji karkasów elementów indukcyjnych
Lasery UV dużej mocy w obróbce materiałów elektronicznych
Systemy laserowe w produkcji elastycznych obwodów drukowanych zapewniają najlepszą jakość i dokładność cięcia
W europejskim gigalaserze XFEL uruchomiono polskie urządzenia
Polacy uczestniczą w budowie największego na świecie lasera XFEL
Polski niebieski laser wielki sukces czy manipulacja doskonała?
Zobacz więcej w kategorii: Gospodarka
Produkcja elektroniki
Infineon wdraża produkcję na 200-mm podłożach SiC
Komunikacja
Zagłuszanie i spoofing nawigacji satelitarnej
Aktualności
DigiKey uruchamia nową serię wideo poświęconą zrównoważonemu rozwojowi
Zasilanie
Nowe wzmacniacze mocy GaAs firmy CML Micro dla urządzeń zasilanych bateryjnie
Aktualności
Ukończono budowę elektronicznej zapory na granicy polsko-białoruskiej
Aktualności
Accordance prezentuje ultraszybkie rozwiązanie RAID dla dysków PCIe 4.0 NVMe M.2 – dedykowane AI i edge computing
Zobacz więcej z tagiem: Artykuły
Targi zagraniczne
Międzynarodowa wystawa i warsztaty na temat kompatybilności elektromagnetycznej EMV 2025
Statyczne
Logowanie
Targi krajowe
Warsaw Industry Week 2025 - 9. edycja
Zapytania ofertowe
Unikalny branżowy system komunikacji B2B Znajdź produkty i usługi, których potrzebujesz Katalog ponad 7000 firm i 60 tys. produktów