Aktualnie pozytywne zjawiska związane z rynkiem elementów elektromechanicznych to stabilny popyt ze strony różnych branż oraz długi czas życia aplikacji do których trafiają te elementy. Zmniejsza to ryzyko działalności u dostawców pozwala mieć większe stany magazynowe w kontekście liczby przechowywanych indeksów wyrobów. Kolejne pozytywne aspekty to wzrost rynku przemysłowego w Polsce, który charakteryzuje się małą wrażliwością na czynniki makroekonomiczne. Pozytywną wiadomością dla rynku jest ponadto to, że wielu problemów z dostępnością i czasem dostaw komponentów i materiałów już nie ma, a rynek cieszy się postępującą stabilizacją.
Po stronie czynników negatywnych należy wymienić przede wszystkim dużą konkurencję cenową ze strony producentów chińskich oraz rosnące koszty produkcji/działalności. Kłopotem jest też przymus certyfikacji dla wielu grup sprzętu elektronicznego, który przedłuża czas realizacji projektów i zmusza do gromadzenia wielu dokumentów.
Źródła azjatyckie
Przełączniki to dla wielu aplikacji z obszaru automatyki i przemysłu wersje standardowe, popularne i o podobnej konstrukcji oraz funkcjonalności. Identycznie sytuacja wygląda w przypadku elementów montowanych na płytkach drukowanych, co powoduje, że rynkowa pozycja producentów z Azji jest w Polsce silna. Kiedyś tamtejsze produkty miały wiele problemów jakościowych, ale dzisiaj ich wykonanie i materiały konstrukcyjne są bez zastrzeżeń. Elementy te są dostępne w lokalnej sieci dystrybucji, a także kupowane za pośrednictwem wielu platform internetowych, które sprzedają każdemu dowolne ilości w modelu B2B i B2C. Te źródła niestety postrzegane są jako problem, bo często sprzedają kiepskie i tanie rozwiązania oraz omijają sieć dystrybucji. Przełączniki dostępne od krajowych dystrybutorów, nawet jeśli pochodzą z Chin, zwykle reprezentują dobry poziom techniczny i stosunek jakości do ceny. Inaczej sprzedaż nie miałaby sensu, bo dystrybutor brałby na siebie odium kłopotów klientów. Za tym idą wsparcie techniczne, próbki, obsługa posprzedażna i wszystkie inne usługi. Dostawy bezpośrednie z Chin omijają ten mechanizm, proponują tylko produkt i są przez to tańsze.
Konkurencję źródeł tego typu zaostrza to, że elementy pochodzące stamtąd mają preferencje transportowe, gdyż wysyłka jest dotowana, a ewentualne problemy jakościowe obciążają kupującego. Efektem jest zalewanie naszego rynku towarem z Azji, co blokuje rozwój.
Ocena warunków biznesowych panujących na rynku komponentów elektromechanicznych w pierwszych trzech kwartałach 2025 roku
Zdaniem połowy ankietowanych warunki biznesowe na rynku elementów elektromechanicznych w 2025 roku były zadowalające. Pozostałe wskazania rozłożyły się równo pomiędzy kategorie "kiepskie" i "dobre". Nikt nie wskazał, że warunki są bardzo dobre, przez co ocena ma gorszy wydźwięk niż w ubiegłych latach – aż co czwarty pytany był zdania, że warunki są kiepskie. Wprawdzie rynkowi elementów elektromechanicznych w Polsce sprzyja ogólny rozwój branży elektronicznej, a zwłaszcza wiele małych i średnich firm produkujących specjalistyczne urządzenia przemysłowe i użytkowe, jednak ogólne warunki gospodarcze nie są najlepsze, co przekłada się na całą branżę.
Z klawiatur nie rezygnujemy
Klawiatury foliowe znajdują szerokie zastosowanie w sprzęcie kontrolno-pomiarowym, systemach przemysłowych, maszynach, w motoryzacji, sprzęcie medycznym i wielu innych produktach, gdzie interfejs użytkownika nie jest wyrafinowany, ale za to musi działać pewnie w każdych warunkach. Ich duża popularność wynika z dobrej dostępności i niewielkiego skomplikowania technologii wytwarzania, co przekłada się na niskie koszty uruchomienia produkcji i jednostkowe oraz dobre własności użytkowe i jakość.
Są one produkowane na indywidualne zamówienia klientów, czyli jest to produkt elastyczny, taki, który można dopasować do wielu specyficznych wymagań aplikacyjnych. Klawiatury mogą być z klikiem klawiszy, podświetleniem, z frontem silikonowym lub foliowym, z polami przezroczystymi albo kolorowym filtrem pod wyświetlacz itd. Wraz z warstwami realizującymi ekranowanie elektromagnetyczne konstrukcja jest zabezpieczana przed wpływem czynników środowiskowych lakierami i warstwami ochronnymi. Możliwości jest wiele, a rynek szeroki i chłonny. Klawiatury integruje się też z wyświetlaczami sklejając je w całość tworzącą interfejs użytkownika. Produkcja indywidualnie dopasowanych do aplikacji klawiatur, w pełni zintegrowanych z obudową, także w małych seriach tworzonych za pomocą druku cyfrowego, od wielu lat jest podstawą biznesu krajowych wytwórców. Firmy te inwestują w rozwój technologii, w nowe trwałe materiały, zapewniające odporność środowiskową i długotrwałe działanie, wykorzystują druk cyfrowy po to, aby dać możliwość pełnej indywidualizacji projektów, także tych określanych jako małe serie oraz łączą w ramach jednej oferty wiele rozwiązań przełączających, podświetleń i całego know-how, aby mieć ofertę dla każdego klienta.
Ocena aktualnej koniunktury (IV kwartał)
Ocena aktualnej koniunktury na rynku podzespołów elektromechanicznych jest podobna do tej pokazanej na drugim wykresie i obejmującej cały 2025 rok. Wykres zdominowała ocena zadowalająca, ale warto odnotować, że wskazań na kiepskie warunki w porównaniu do oceny dla 2022 roku jest minimalnie mniej. Być może jest to oznaka, że warunki powoli się poprawiają, albo typowa zależność rynku, gdzie końcówka roku często bywa lepsza, bo wiele projektów jest domykanych, rozliczane są fundusze itp.
Alternatywą dla klawiatur są oczywiście wyświetlacze z panelem dotykowym. Bezsprzecznie są coraz popularniejsze, doskonalsze techniczne, w tym także pozwalają na obsługę w rękawiczkach. Wyświetlacze z panelem dotykowym odbierają oczywiście rynek klawiaturom mechanicznym, z tym że kilka obszarów aplikacyjnych wydaje się niezagrożonych.
Przykłady to środowiska, gdzie zachodzi kondensacja wilgoci, jest duży poziom zakłóceń elektromagnetycznych, gdzie panują niskie temperatury lub konieczne jest zapewnienie obsługi ręką w naprawdę grubej rękawicy. Reakcja na dotyk klawiatur i przycisków jest przewidywalna z sygnalizacją potwierdzającą naciśnięcie, co ma znaczenie w interfejsie użytkownika. Warto też zauważyć możliwość pracy przy bezpośrednim oświetleniu słonecznym.
Kamil Kozłowski
COO & VP w Unisystemie
Jakie alternatywy dla tradycyjnych przełączników, przycisków i klawiatur są dziś dostępne na rynku?
Przede wszystkim technologie dotykowe. Coraz więcej urządzeń wyposażanych jest w ekrany, a naturalnym krokiem po ich wprowadzeniu staje się zastosowanie paneli dotykowych. Najczęściej korzysta się z technologii pojemnościowej, choć w niektórych aplikacjach nadal wykorzystywane są rozwiązania rezystancyjne lub oparte na podczerwieni.
Co jest ważne dla klientów korzystających z technologii dotykowych?
Z naszego doświadczenia wynika, że kluczowe są trwałość i funkcjonalność. Użytkownicy oczekują, że nasze rozwiązania będą działać bezawaryjnie nawet w najbardziej wymagających warunkach. Projektujemy urządzenia pracujące przy intensywnej eksploatacji, narażone na zakłócenia elektromagnetyczne oraz te wynikające z wibracji, drgań czy wstrząsów, ekstremalnych temperatur, a także ich gwałtownych zmian. Szczególnie istotna jest właściwa kalibracja kontrolera umożliwiająca dostosowanie działania panelu dotykowego do specyfiki konkretnej aplikacji. Dzięki temu możemy zapewnić właściwą czułość także wtedy, gdy na powierzchni ekranu pojawia się np. ciecz w postaci kropel deszczu, co skutecznie ogranicza ryzyko przypadkowych aktywacji.
I to wszystko można zrobić w Unisystemie?
Tak, i to wciąż nie wszystko, co możemy zaproponować. W ostatnim czasie rozwijamy również własne rozwiązania – jednym z nich jest pojemnościowy przycisk dotykowy, zaprojektowany z myślą o niezawodnej pracy w wymagających warunkach przemysłowych, w których kluczowe są precyzja, trwałość i odporność na trudne warunki. Zapewnia dokładną detekcję dotyku przez szkło o grubości do sześciu milimetrów nawet przy obecności wody na powierzchni, a możliwość kalibracji pozwala dopasować jego działanie do specyfiki danej aplikacji.
Przycisk można obsługiwać w rękawiczkach, co ma szczególne znaczenie w obszarach produkcyjnych, medycznych i laboratoryjnych, gdzie standardem jest praca w ochronnym wyposażeniu. Zintegrowana sygnalizacja świetlna i dźwiękowa tworzy intuicyjny, wielozmysłowy interfejs, który poprawia czytelność komunikatów i ułatwia obsługę urządzeń. Co ważne, przycisk ten sprawdzi się nie tylko w nowych konstrukcjach – może pełnić również funkcję nowoczesnego, trwałego i bardziej higienicznego zamiennika dla tradycyjnych rozwiązań mechanicznych.
Zakres aplikacyjny obu tych alternatywnych rozwiązań stale się poszerza. Z jednej strony technologie dotykowe stają się coraz doskonalsze. Są bardziej odporne na zakłócenia, wodę. Mają większą czułość i precyzję wykrywania oraz krótszy czas reakcji. Z drugiej strony produkcja klawiatur nie stoi w miejscu i ich wytwórcy nieustannie doskonalą procesy. Nieustanne zwiększa się funkcjonalność nowych konstrukcji po przez montowanie w nich coraz większej liczby nowych elementów. Obecnie nie są to tylko blaszki stykowe oraz diody LED. Miniaturyzacja elementów elektronicznych umożliwia umieszczanie w warstwach klawiatur takich elementów, jak: różnego typu czujniki np. pojemnościowe, hallotronowe, indukcyjne itp., supercienkie wyświetlacze OLED, światłowody do podświetleń klawiszy lub pól informacyjnych. Ich mnogość umożliwia konfigurowanie klawiatur foliowych do różnorodnych zastosowań przy niezwykle łatwym ich użyciu w procesie produkcyjnym, sprowadzającym się do naklejenia na obudowę i podłączenia wyprowadzeń do elektroniki urządzenia.
Najważniejsze zjawiska pozytywne dla rozwoju rynku komponentów elektromechanicznych
Listę najważniejszych czynników pozytywnie wspierających rynek otwiera presja na jakość oraz zaawansowanie techniczne. Jakość jest pojęciem, o którym się obecnie wiele mówi i przykłada do niego dużą wagę. Kolejne miejsce z minimalnie mniejszym udziałem to szeroki asortyment dostępnych produktów, pozwalający dobrać element przełączający bez konieczności kompromisu oraz dobra koniunktura na rynku profesjonalnym (wojsko, lotnictwo, motoryzacja). To trzecie kryterium jest już zdecydowanie słabiej zarysowane w porównaniu do wymienionych poprzednich dwóch.
Jednoczesne naciski na obniżanie cen powodują konieczność poszukiwania sposobów na obniżanie kosztów produkcji, które mają rekompensować coraz wyższe koszty użytych materiałów i elementów elektronicznych. Dzisiejsza produkcja klawiatur, w dużej mierze, oparta jest na coraz droższej pracy ręcznej. W związku z tym zmiany technologiczne koncentrują się na próbach zautomatyzowania przynajmniej niektórych procesów produkcyjnych.
Główne trendy techniczne
Za najważniejsze trendy techniczne uznano dużą trwałość mechaniczną i elektryczną elementów przełączających, a w dalszej kolejności odporność środowiskową, a więc mówiąc ogólnie, zagadnienia związane z jakością. Na trzecim miejscu wypadła miniaturyzacja, która jest zjawiskiem zmieniającym całą współczesną technikę. Duża odporność środowiskowa także wiąże się z jakością i wskazuje, że rynek szybko dojrzewa, a wybory klientów są coraz bardziej świadome. Na koniec warto odnotować, że modułowość w przełącznikach, a więc możliwość komponowanie produktu przez wybór części składowych, takich jak klawisz, kolor, podświetlenie, stale zyskuje na znaczeniu. Jest to już czwarta pozycja na wykresie.
Jakość i wzornictwo stale się poprawiają
Kiepskiej jakości przełącznik lub klawiatura są w stanie skutecznie popsuć opinię o producencie urządzenia wśród klientów, a firmę wpędzić w kosztowne akcje serwisowe. W miarę upływu lat coraz więcej osób jest świadomych tego ryzyka i co jest również ważne, ma obecnie pieniądze na to, aby je minimalizować. Stąd niezmiennym trendem w branży jest coraz lepsza jakość komponentów elektromechanicznych, w tym także ich wzornictwo (kształt, kolorystyka, ikonografika). Żywe kolory tworzyw sztucznych, funkcjonalny kształt, wielokolorowe podświetlenie ledowe są z pewnością wyrazistym przykładem zachodzących zmian, tak samo jak ergonomia (efektywność i wygoda manipulowania klawiszem, brak zmęczenia operatora, wsparcie dla osób niepełnosprawnych). Producenci mają dzisiaj do dyspozycji lepsze materiały i sprzęt produkcyjny zapewniający większą precyzję wykonania. Druk cyfrowy o wysokiej rozdzielczości, znakowarki i obrabiarki laserowe nie są już dzisiaj luksusem dostępnym wyłącznie dla największych firm i są przez większość wytwórców wykorzystywane w produkcji i personalizacji produktów. Obrabiarki laserowe zapewniają wszystko co jest dzisiaj potrzebne do zapewnienia jakości, a więc wysoką precyzję wykonywania oznaczeń, dowolność kształtu obróbki mechanicznej, trwałość oraz szybkość. Patrząc na całkowite koszty posiadania, obrabiarki cyfrowe CNC, wykrawarki laserowe, drukarki 3D są kosztowo efektywne, gdyż nawet jak inwestycja wymaga większych nakładów na początku, to potem jest to równoważone małymi kosztami ich użytkowania. Takie urządzenia pozwalają zapewnić możliwość wytwarzania produktów o wysokiej jakości technicznej i wizualnej w małej skali, bez konieczności sięgania po kompromisy. W warunkach krajowych jest to bardzo cenne, gdyż dobrze wpisuje się w potrzeby rynku, a więc różnorodne krótkie i średnie serie produktowe.
Na skutek tych procesów w ostatnich latach trwałość tradycyjnych przełączników i przycisków znacznie się też poprawiła. Dotyczy to zarówno trwałości mechanicznej, jak i elektrycznej.
Najważniejsze czynniki negatywne dla rynku
Na pierwszym miejscu w zestawieniu czynników negatywnych dla rozwoju rynku znalazły się tanie produkty azjatyckie, które odbierają rynek na komponenty standardowe czołowym graczom i prowadzą do wojen cenowych. W ankietach mówiono wręcz o zalewie naszego rynku przez chińskie tanie przełączniki, które sprzedają dalekowschodnie platformy internetowe. Listę problemów uzupełnia czynnik związany z dużą konkurencją na rynku wynikającą z wielu firm aktywnych w tej branży oraz dużej popularności takich produktów. Trzecia istotna pozycja to długie czasy dostaw, co pokazuje, że problemy z zaopatrzeniem jeszcze się nie skończyły.
Główne problemy rynku
Główne problemy rynku mają charakter ekonomiczny, czyli coraz większe koszty działalności, słabe warunki w gospodarce krajowej, a ponadto kiepska sytuacja w gospodarce europejskiej. Wojna na Ukrainie też ma znaczenie dla rynku pogłębiając niepewność, ograniczając inwestycje. Niestety wymienione na wykresie czynniki mają charakter systemowy, dotyczą wszystkich branż i powtarzają się przy każdej grupie produktów omawianych w naszych analizach. Póki nie nastąpi wyraźne odbicie na rynku, oceny zadowalające będą dominować takie zestawienia.
Ogromny asortyment elementów elektromechanicznych
Przełączników i przycisków na rynku jest mnóstwo, tak samo jak producentów i firm, które mają je w ofertach. Co więcej, wiodący producenci mają licznych naśladowców (w tym także kopistów), wiele innych firm korzysta z tego, że rynek jest chłonny i proponuje wielowariantowe rozwiązania, które w zamyśle mają pokryć większość potrzeb klientów. Brakuje standaryzacji, bo w praktyce dotyczy ona tylko tych najpopularniejszych produktów, które mają wielu producentów i tym samym standardem staje się to, co jest popularne. Doskonałym przykładem są przyciski membranowe do PCB.
W przełącznikach i przyciskach nie funkcjonuje system modułowy, który pozwala na ograniczenie liczby części składowych taki, jaki funkcjonuje w złączach. Przeciwnie, w przypadku wielu produktów za jedną pozycją katalogową kryją się dziesiątki wersji różniących się kształtem dźwigni, kapturkiem, kolorem, stopniem ochrony, końcówkami łączeniowymi, kolorem podświetlenia. Utrudnia to dokonywanie wyborów, zmianę produktu na inny, pochodzący od innego producenta, a także utrudnia promocję nowych rozwiązań.
Ocena stopnia specjalizacji dostawców
W porównaniu do innych grup produktowych w przełącznikach i klawiaturach stopień specjalizacji jest stosunkowo duży (29%). Za ten wskaźnik procentowy odpowiadają oczywiście producenci klawiatur, w obszarze których mamy w Polsce kilka firm o ustabilizowanej pozycji i wieloletniej historii. Łącznie ok. 45% firm może być postrzeganych jako te, dla których przełączniki lub klawiatury są produktem bardzo ważnym i jest to relatywnie dużo, biorąc pod uwagę dużą szerokość asortymentu omawianych produktów.
Duża szerokość asortymentu jest też kłopotliwa od strony czasowej, bo stworzenie zamówienia długo trwa. Wyklikanie w interfejsie platformy handlowej wszystkich elementów przełącznika zabiera dużo czasu, wymaga orientacji w tym, co pasuje do czego, które elementy tworzą daną serię produktów itd. W efekcie włożenie do koszyka jednego przełącznika z dodatkami za kilka złotych, może zająć ponad pół godziny. Nie każdy ma tyle czasu, co ogranicza w jakimś kontekście promocję nowych rozwiązań.
Andrzej Jamróg
dyrektor operacyjny firmy IRGA Klawiatury
Jakie nowości produktowe i technologiczne warte są zauważenia?
W naszym przypadku nowością jest klawiatura hybrydowa. Jest to nowoczesne, kompaktowe i niezawodne rozwiązanie, które łączy w sobie funkcje klawiatury, płyty czołowej oraz modułu elektronicznego w jednym, solidnym i gotowym do montażu komponencie. Dzięki temu urządzenie zyskuje mniejszą liczbę elementów, większą niezawodność i szybszy montaż. Jej cechą jest duża wytrzymałość i odporność, bo sztywna płytka PCB zapewnia wysoką odporność na uderzenia i obciążenia mechaniczne oraz kompaktowa konstrukcja. Klawiatura tego typu zapewnia trwałe i pewne działanie, a złocone blaszki kontaktowe oraz miedziane ścieżki gwarantują długą żywotność i niezawodność, nawet przy intensywnym użytkowaniu.
Takie rozwiązanie zapewnia też dużą odporność na zakłócenia, gdyż zawiera uziemiony ekran chroniący przed zakłóceniami elektromagnetycznymi. Istotna jest też elastyczność projektowa – jedna płyta może pełnić rolę panelu, klawiatury i modułu elektronicznego, co upraszcza projekt i skraca czas wdrożenia, a także estetyka i precyzja wykonania – frezowania, otwory i elementy montażowe przygotowane są z najwyższą dokładnością, gwarantując profesjonalny wygląd i funkcjonalność. Na koniec warto dodać, że jest to ekonomiczne rozwiązanie – miedziane ścieżki oferują doskonałe parametry elektryczne przy niższych kosztach niż tradycyjne srebrne przewodniki.
Wandaloodporne przełączniki i klawiatury
Wandaloodporne przełączniki oraz klawiatury to specyficzny typ urządzeń, zaprojektowany z myślą o zastosowaniu w urządzeniach wystawionych na trudne warunki eksploatacji, obejmujące zarówno czynniki środowiskowe – kurz, wilgoć, wahania temperatur, jak i akty wandalizmu ze strony użytkowników – próby kradzieży oraz uszkodzenia. Zapotrzebowanie na tego typu komponenty pojawiło się kilka dekad temu wraz z upowszechnieniem się bankomatów oraz innego typu urządzeń elektronicznych przeznaczonych do użytku publicznego oraz wyposażonych w klawiatury. Ta sama technologia znajduje zastosowanie również w przypadku konstrukcji pojedynczych przycisków i przełączników, używanych np. w windach.
Najważniejsze dla klientów cechy ofert brane pod uwagę przy kupowaniu komponentów elektromechanicznych
Po latach nieustannej dominacji na szczycie wykresu trójki kryteriów "cena, jakość i krótki termin dostawy" w tym zestawieniu nastąpiło małe przetasowanie i cena spadła na pozycję trzecią z wyraźnie mniejszym udziałem procentowym do dwóch pozostałych. Znaczenie długotrwałej współpracy z dostawcą, czyli innymi słowy dobre relacje klientów z dostawcami, też zostały wysoko ocenione, tj. ze wskazaniem powyżej 50%. Zwykle to kryterium nie jest pozycjonowane tak wysoko. Biznes jest co do zasady wolny od sentymentów i zamówienie dostaje ten, kto w danym momencie zaproponuje lepsze warunki. Jak widać, w przełącznikach i klawiaturach jest inaczej. Niższe znaczenie ceny, a wyższe jakości może być też pokłosiem problemów z chińską tandetą, którą zalewają nasz rynek tamtejsze platformy internetowe.
Istnieje wiele różnych sposobów konstrukcji wandaloodpornych komponentów, znakomita większość z nich ma jednak pewne cechy wspólne. Do najpowszechniejszych zaliczyć można: wytrzymałą obudowę ze stali nierdzewnej, aluminium lub wzmocnionego tworzywa sztucznego. Konstrukcja obudowy zabezpiecza elementy wewnętrzne (w tym układy elektroniczne) przed nieautoryzowanym dostępem, znacząco utrudnia też wszelkie próby uszkodzenia urządzenia. Poza tym większość wandaloodpornych układów charakteryzuje się również hermetycznością, zapewniającą odporność na czynniki środowiskowe, takie jak wilgoć oraz zapylenie. Ponadto przyciski wandaloodporne z reguły charakteryzują się małą wysokością. Jedynie nieznacznie (lub wcale) wystają ponad powierzchnię obudowy, co utrudnia wszelkiego typu manipulacje i modyfikacje ich konstrukcji. Często mają dodatkowe podświetlenie, które pozwala na korzystanie w warunkach ograniczonego oświetlenia zewnętrznego, jak również wyświetlające opis klawiszy w sposób uniemożliwiający zatarcie, zamazanie lub modyfikację poszczególnych znaków. Cechy te sprawiają, że elementy te są chętnie instalowane w aplikacjach przemysłowych i zakres ich użycia stale się poszerza. Oferta rynku też ewoluuje, mamy więcej takich elementów do wyboru, a ceny są już znacznie przystępniejsze niż dawniej.
Ważne i poszukiwane wersje komponentów elektromechanicznych
Listę ważnych i poszukiwanych wersji otwierają wersje przemysłowe przełączników, a więc do maszyn, urządzeń, grzybki awaryjne, sterownicze i podobne. W drugiej kolejności są to wersje miniaturowe do urządzeń elektronicznych, tj. głównie montowane na płytkach drukowanych. Niemniej różnice pomiędzy poszczególnymi kategoriami nie są duże i na wykresie nie ma jednej wyraźnie wybijającej się nad inne grupy. Popyt jest wyrównany, a ilościowo dominują przełączniki i przyciski, co jest zrozumiałe, bo na nie rynek jest wielokrotnie większy niż na klawiatury.
Przegląd ofert w tabelach
W tabeli 1 przedstawiamy w krótki przegląd ofert dostawców przycisków, przełączników i klawiatur. Zestawienie to ma na celu przybliżenie ofert i specjalizacji poszczególnych dostawców. W tabeli 2 podajemy dane kontaktowe, dzięki czemu zestawienie w tabelach można wykorzystać jako pierwsze źródło selekcji dostawców i podstawę do dalszych pytań ofertowych.
Źródłem wszystkich danych przedstawionych w tabelach oraz na wykresach są wyniki uzyskane w badaniu ankietowym przeprowadzonym wśród krajowych dostawców przycisków, przełączników i klawiatur.
