Jakość jest niezmiennie istotna w EMS
Jakość, obok ceny i czasu realizacji, jest jednym z najważniejszych zagadnień, które klienci firm montażowych biorą pod uwagę. Nie chodzi o werbalne zapewnienia – kontrola jakości musi być potwierdzona poprzez AOI, X-Ray i testy ICT/FCT, a także system traceability. Elementem walki o jakość jest też zwiększająca się popularność lakierowania i zalewania płytek. Klienci zwracają ponadto uwagę na przestrzeganie norm i stosowanie się do standardów IPC. To wszystko są atrybuty zaawansowania technologicznego i wysokiej jakości w produkcji, a które się zwraca uwagę. W przypadku montażu kontraktowego zawsze będzie ona wiodącym tematem w branży.
Najważniejsze zjawiska pozytywne dla rynku
Najważniejszy dla rozwoju rynku usług EMS czynnik pozytywny to szybki rozwój elektroniki, nowe zastosowania i aplikacje. Drugi czynnik to rosnący potencjał wojska, lotnictwa i branż specjalnych, co wynika z wojen, napięć geopolitycznych i związanych z nimi inwestycji w obronność. W trzeciej kolejności rozwojowi sprzyja zainteresowanie utrzymaniem wysokiej jakości.
Nowości
Nowości w usługach EMS, które pojawiają się z czasem to procesy o charakterze powolnym (ewolucyjnym). Wynikają one z inwestycji w park maszynowy, budzącego się zapotrzebowania rynku lub też pojawienia się popytu z nowych aplikacji i technologii. Branża EMS pełni funkcję usługową dla reszty rynku elektroniki, co oznacza, że nie sama nie kreuje zapotrzebowania, ale odpowiada na to, co rynek oczekuje. W efekcie status nowości dla wielu procesów trwa co najmniej kilka lat, a nawet dekadę.
Łukasz Kołaszewski
dyrektor R&D w Miloo-Electronics
Czego poszukują klienci wybierając firmę EMS?
W 2026 roku sama wydajność linii SMT przestała być głównym czynnikiem wyboru dostawcy. Kluczowym wyróżnikiem stały się zaawansowane usługi Design for Excellence (DfX). Klienci poszukują partnerów, którzy potrafią zoptymalizować produkt pod kątem kosztów, technologii produkcji oraz testów jeszcze przed uruchomieniem produkcji seryjnej. Coraz większe znaczenie ma także kompleksowość typu Box- Build – czyli przejęcie pełnej odpowiedzialności za finalny montaż mechaniczny, instalację oprogramowania i logistykę typu. Dodatkowym atutem jest aktywne zarządzanie cyklem życia komponentów i przewidywanie ich wycofywania z rynku.
Czy wojsko i aplikacje specjalne to wartościowy i perspektywiczny obszar biznesu?
Zdecydowanie tak. W obliczu obecnej sytuacji geopolitycznej sektor obronny stał się jednym z najstabilniejszych motorów wzrostu dla branży EMS w Europie Środkowej. Jest to obszar wymagający, o wysokich barierach wejścia, wymuszający posiadanie certyfikacji oraz rygorystyczne przestrzeganie norm IPC. Mimo długich procesów walidacji, kontrakty z obszaru "defence" i aplikacji specjalnych (np. kosmicznych) oferują przewidywalność w długofalowej perspektywie i odporność na wahania koniunkturalne typowe dla elektroniki konsumenckiej. Dla firm posiadających zaawansowane systemy inspekcji i procesy lakierowania selektywnego, jest to kierunek wysoce rentowny.
Jakie widać zmiany w podejściu klientów do usług EMS?
Dominującym trendem jest przejście od strategii "najniższej ceny jednostkowej" w kierunku maksymalizacji odporności łańcucha dostaw. Obserwujemy masowy proces, gdzie klienci przenoszą produkcję z Azji do Europy, aby skrócić czas reakcji i zminimalizować ryzyka logistyczne. Nowym, krytycznym elementem zapytań ofertowych stały się również wskaźniki ESG. Klienci coraz częściej wymagają dziś od partnerów EMS raportowania śladu węglowego produktu oraz dowodów na zrównoważony proces produkcji. Partnerstwo z firmą EMS postrzegane jest dziś nie jako outsourcing kosztów, ale jako strategiczne zabezpieczenie ciągłości biznesu.
Mateusz Michoński
Nanotech Elektronik
Jaka jest konkurencja na rynku EMS? Czy jest ona ograniczona do kraju/rejonu czy też może świata? Czy firmy azjatyckie są aktywne w tym obszarze?
Rynek EMS jest obecnie bardzo konkurencyjny i ma wyraźnie globalny charakter. Jeszcze kilkanaście lat temu wiele firm koncentrowało się głównie na współpracy z dostawcami lokalnymi lub regionalnymi, natomiast dziś klienci porównują partnerów produkcyjnych praktycznie na całym świecie. O wyborze dostawcy decyduje nie tylko cena, ale również jakość wykonania, terminowość dostaw, możliwości technologiczne, elastyczność produkcji, wsparcie inżynieryjne oraz stabilność łańcucha dostaw.
Konkurencja na rynku EMS nie ogranicza się więc wyłącznie do kraju czy jednego regionu. Oczywiście w wielu branżach nadal istotna jest bliskość geograficzna, szczególnie gdy liczy się szybki kontakt, krótkie terminy realizacji, możliwość częstych zmian projektowych lub produkcja małych i średnich serii. Dlatego firmy europejskie, w tym polskie, mają silną pozycję w obsłudze klientów oczekujących
wysokiej jakości, sprawnej komunikacji i partnerskiego podejścia. Firmy azjatyckie są natomiast bardzo aktywne i od wielu lat odgrywają kluczową rolę w światowym sektorze EMS. Szczególnie przedsiębiorstwa z Chin, Tajwanu czy Indii są silnymi graczami w produkcji wielkoseryjnej, gdzie duże znaczenie ma skala działania, automatyzacja oraz konkurencyjne koszty wytwarzania. W wielu segmentach elektroniki to właśnie Azja pozostaje głównym centrum produkcyjnym świata.
Jednocześnie w ostatnich latach obserwujemy zmianę podejścia klientów. Po doświadczeniach związanych z pandemią, problemami logistycznymi i napięciami geopolitycznymi wiele firm zaczęło szukać partnerów bliżej swoich rynków sprzedaży, sprawia to, że rośnie znaczenie producentów z Europy Środkowo-Wschodniej, w tym z Polski.
Jakie usługi/operacje stają się obecnie wyróżnikiem firm EMS poszukiwanym przez klientów?
Obecnie klienci poszukują od firm EMS nie tylko samej produkcji elektroniki, ale przede wszystkim kompleksowego partnerstwa. Coraz częściej o wyborze dostawcy decyduje zakres dodatkowych usług, kompetencje techniczne oraz zdolność do szybkiego reagowania na potrzeby rynku. Jednym z najważniejszych wyróżników staje się wsparcie inżynieryjne już na etapie projektowania produktu. Bardzo istotna jest optymalizacja pod kątem produkcji, dobór komponentów czy doradztwo techniczne. Dzięki temu można skrócić czas wdrożenia produktu, obniżyć koszty i ograniczyć ryzyko błędów.
Duże znaczenie ma również elastyczność produkcyjna. Klienci cenią firmy, które potrafią realizować zarówno krótkie serie prototypowe, jak i większe wolumeny produkcyjne, a także szybko skalować produkcję wraz ze wzrostem zapotrzebowania. Istotna jest także możliwość sprawnego wprowadzania zmian projektowych oraz krótkie terminy realizacji.
Bardzo ważną kwestią są zaawansowane testy i kontrola jakości. Coraz więcej klientów oczekuje pełnej identyfikowalności produkcji, automatycznych systemów kontroli AOI, testów funkcjonalnych oraz wysokich standardów jakościowych, szczególnie w branżach takich jak automotive, medycyna czy wojsko.
Wyróżnikiem stają się również kompetencje zakupowe i zarządzanie łańcuchem dostaw. W czasach zmiennej dostępności komponentów klienci szukają partnerów, którzy potrafią skutecznie zabezpieczać dostawy, proponować zamienniki, zarządzać magazynem i minimalizować ryzyko przestojów.
Coraz większą rolę odgrywają także usługi dodatkowe, takie jak montaż końcowy urządzeń w obudowy, integracja systemów, pakowanie, logistyka czy wsparcie po realizacji. Dzięki temu klient może współpracować z jednym partnerem zamiast być zależnym od wielu dostawców.
W zakresie operacji technologicznych składających się na katalog usług producentów kontraktowych coraz częściej wymienia się mycie płyt z weryfikacją czystości jonowej oraz kompleksową kontrolę procesu (SPI, AOI, X- Ray), lakierowanie płytek, w tym także ich selektywne pokrywanie i zabezpieczanie z kontrolą po lakierowaniu. Coraz większe zainteresowanie widoczne jest w zakresie montażu elementów na podłożach metalowych (laminaty z rdzeniem metalowym dla oświetlenia LED) i podłożach giętkich (flex). Kolejną nowością wchodzącą na rynek jest czyszczenie plazmowe.
Nowością dla rynku EMS jest i w najbliższych latach dalej będzie oczywiście robotyzacja.
Źródłem wszystkich danych przedstawionych w tabelach oraz na wykresach są wyniki uzyskane w badaniu ankietowym przeprowadzonym przez redakcję wśród krajowych dostawców usług kontraktowego montażu elektroniki na zlecenie.
